25 oktober 2026 | Opinie | Door Martijn van der Zwaan
Walibi Fright Nights:- Je zult maar maanden hebben gespaard om met je gezin naar Walibi Fright Nights te gaan. Voor de kaartjes, de benzine en wat eten ben je al snel een flink bedrag kwijt. Je verwacht een avond waarop acteurs je de stuipen op het lijf jagen. In plaats daarvan zie je hoe groepen jonge mannen met elkaar op de vuist gaan en politieagenten met honden en wapenstokken de orde moeten herstellen. De ingehuurde monsters worden in veiligheid gebracht. Het publiek mag hopen dat het zonder kleerscheuren thuiskomt.
Opnieuw vechtpartijen door ‘jongeren’ bij Walibi Fright Nights. Links nederland heeft een stijve nek van het wegkijken.
Zaterdagavond 24 oktober ging het opnieuw mis in Walibi Holland in Biddinghuizen. Op beelden die via sociale media worden verspreid, zijn vechtende groepen bezoekers te zien. Agenten proberen de orde te herstellen, terwijl het Halloweenprogramma gedeeltelijk wordt stilgelegd. Volgens berichten uit het park werden rond tien uur de scare zones ontruimd en verdwenen de acteurs achter de schermen.
Het was een uitverkochte avond. Duizenden mensen hadden betaald om zich voor hun plezier bang te laten maken.( al ben ik dit als ik ’s avonds over straat loop).Dat plezier werd voor een deel van hen behoorlijk verpest door bezoekers die kennelijk liever met elkaar vochten dan gebruikmaakten van de attracties.
Wie de beelden wil bekijken, kan dat hier doen: video van de ongeregeldheden bij Walibi.
En dan begint het tweede bedrijf, dat zich niet in Biddinghuizen maar in de Nederlandse berichtgeving afspeelt. De NOS schrijft over groepen bezoekers. Elders verschijnen de inmiddels vertrouwde ‘jongeren’.
Dat woord is niet onjuist. Het is alleen nogal weinigzeggend wanneer het gaat om groepen die tijdens een drukbezocht evenement geweld gebruiken. Je zou na het zien van de politie-inzet toch iets meer willen weten dan de vermoedelijke leeftijdscategorie van de betrokkenen.
Walibi Fright Nights en de achtergrond van de vechtende jongeren
Walibi Fright Nights:- Op sociale media wordt de vraag naar de achtergrond van de betrokkenen een stuk minder voorzichtig gesteld. Gebruikers spreken over allochtone jongeren en leggen verbanden met straatculturen die in verschillende Europese steden zichtbaar zijn. In de reacties duikt ook een bepaald kapsel op, de merkwaardige haardracht die tegenwoordig bij een deel van de jonge mannen populair is.
Een kapsel vertelt niets betrouwbaars over iemands afkomst. Maar het is evenmin verboden om op beelden te wijzen op uiterlijke kenmerken of groepsgedrag. De wezenlijke vraag is wie de vechtpartijen veroorzaakten, of de betrokkenen elkaar kenden en waarom ze juist op deze avond de confrontatie zochten.
Over hun etnische of religieuze achtergrond is op dit moment geen bevestigde informatie beschikbaar. Dat betekent niet dat die achtergrond bij voorbaat irrelevant is. Wanneer er aanwijzingen zijn voor een verband tussen specifieke groepen en terugkerende overlast, hoort een journalist die te onderzoeken.
Dat geldt ook voor de mogelijkheid dat er helemaal geen dergelijk verband bestaat. Dan moet dat uit de feiten blijken, niet uit de wens om een ongemakkelijke discussie te vermijden.
De NOS heeft de vechtpartijen overigens wel gemeld. Het verwijt dat de publieke omroep volledig zweeg, is dus niet houdbaar. Maar met de constatering dat er groepen bezoekers vochten, is het journalistieke werk bepaald niet af.
Wie waren die groepen? Hoeveel mensen zijn uit het park gezet? Heeft de politie verdachten geïdentificeerd? Zijn er aanwijzingen dat bepaalde bezoekers bewust naar Walibi kwamen om problemen te veroorzaken?
Het zijn vragen die je ook zou stellen wanneer de betrokkenen Freek, Klaas en Arne heetten en na een middag in de voetbalkantine besloten hun onenigheid bij een achtbaan uit te vechten.
Alleen weten we helemaal niet hoe de betrokkenen heten. Dat is nu juist het probleem.
Het ging vorig jaar ook al mis
Walibi Fright Nights:- Wat de gebeurtenissen extra wrang maakt, is dat Walibi vorig jaar vrijwel hetzelfde meemaakte.
Tijdens Halloween Fright Nights in oktober 2025 ontstonden eveneens vechtpartijen. De organisatie besloot toen alle scare zones voortijdig te sluiten en acteurs in veiligheid te brengen. Shows gingen niet door en bezoekers bleven met vragen achter.
Walibi sprak destijds over preventieve maatregelen. Dat klinkt in een persbericht geruststellend, maar het betekent gewoon dat de organisatie het niet langer verantwoord vond om het programma op de gebruikelijke manier voort te zetten.
Er kwamen nieuwe veiligheidsmaatregelen. Het park kondigde een strengere aanpak van ongewenst gedrag aan en wilde duidelijk maken dat agressieve bezoekers niet welkom waren.
Een jaar later zien we opnieuw politiehonden tussen de Halloweenbezoekers.
Het zou interessant zijn om van Walibi te horen wat er precies is veranderd. Hoeveel bezoekers zijn vorig jaar wegens geweld geweerd en hoeveel van hen kregen een langdurig toegangsverbod? Welke maatregelen zijn zaterdag daadwerkelijk toegepast voordat de politie moest ingrijpen?
Het park hoeft niet verantwoordelijk te worden gehouden voor iedere klap die een bezoeker uitdeelt. Maar wie na eerdere incidenten publiekelijk beterschap belooft, moet ook kunnen uitleggen waarom het opnieuw misgaat.
Van Walibi naar Milaan: een ongemakkelijke Europese discussie
De ongeregeldheden in Biddinghuizen vallen in een periode waarin ook elders in Europa beelden van groepsgeweld en vernielingen worden gedeeld. In Milaan leidde recent geweld tot aanhoudingen en een felle discussie over de zogenoemde maranza-straatcultuur.
Die term wordt in Italië gebruikt voor een herkenbare jongerencultuur die onder meer wordt geassocieerd met groepen uit stedelijke buitenwijken. In het publieke debat wordt geregeld gewezen op een migratieachtergrond van deelnemers. Tegelijkertijd zijn de achtergronden van de mensen die daadwerkelijk bij afzonderlijke incidenten betrokken waren niet allemaal vastgesteld.
Het gegeven dat aangehouden personen de Italiaanse nationaliteit hebben, beantwoordt de vraag naar hun familieachtergrond niet. Iemand kan Italiaans staatsburger zijn en ouders hebben die elders zijn geboren. In Nederland werkt dat precies zo.
Maar een paspoort is ook geen bewijs dat iemand uit een migrantenfamilie komt.
Het zou daarom nuttiger zijn wanneer de berichtgeving concreet onderscheid maakt tussen nationaliteit, migratieachtergrond en betrokkenheid bij strafbare feiten. Wie die begrippen op één hoop gooit, maakt het debat vooral gemakkelijker voor mensen die geen belangstelling hebben voor de werkelijke cijfers.
Ook de gebeurtenissen in Barcelona hebben tot heftige reacties geleid. De omstandigheden daar zijn niet zonder meer vergelijkbaar met een Halloweenavond in Walibi. Wel laten zulke incidenten zien hoe snel een openbare bijeenkomst kan veranderen wanneer groepen geweld gaan gebruiken.
De vraag wat daarachter zit, verdient serieus onderzoek. Daarbij hoort ook aandacht voor de rol van straatculturen, groepsdruk en eventuele problemen met integratie.
Het zou merkwaardig zijn wanneer juist die laatste mogelijkheid buiten beschouwing moest blijven omdat het onderwerp politiek gevoelig ligt.
Hoeveel begrip kan een gezin kopen voor zijn toegangskaartje?
Walibi Fright Nights:- Wat mij in de hele discussie het meest stoort, is de vanzelfsprekendheid waarmee de gevolgen bij de gewone bezoeker terechtkomen.
Een gezin dat voor Walibi heeft gespaard, heeft geen invloed op de samenstelling van de bezoekersgroepen. Het kan de beveiliging niet versterken en heeft al helemaal geen zeggenschap over de manier waarop politie en justitie omgaan met mensen die zich misdragen.
Die mensen hebben hun kaartjes betaald in de verwachting een normale avond uit te beleven. Wanneer het programma wordt ingekort omdat anderen geweld gebruiken, zijn zij hun geld en een deel van hun plezier kwijt.
De gebruikelijke uitleg over maatschappelijke omstandigheden zal hun weinig troost bieden.
Dat betekent niet dat onderzoek naar de oorzaken van geweld overbodig is. Integendeel. Alleen mag de belangstelling voor de omstandigheden van de dader niet zo groot worden dat de belangen van het slachtoffer uit beeld verdwijnen.
Wie iemand tijdens een evenement mishandelt, is verantwoordelijk voor zijn gedrag. Of hij nu uit een welgesteld gezin komt, in een achterstandswijk woont of thuis problemen heeft.
De samenleving mag vervolgens best proberen te begrijpen waarom hij zich zo gedraagt. Maar dat onderzoek hoort niet in de plaats te komen van de gevolgen die zijn gedrag voor hemzelf moet hebben.
Politieke gevoeligheid mag onderzoek niet vervangen
Het debat over migratie en criminaliteit is inmiddels zo gepolariseerd dat iedere nieuwe geweldsvideo onmiddellijk wordt gebruikt om bestaande overtuigingen te bevestigen.
Voor sommigen staat bij voorbaat vast dat de daders een migratieachtergrond hebben. Anderen reageren alsof het stellen van die vraag al een verdachtmaking is.
Daar schiet niemand iets mee op.
Juist politici en opiniemakers die discriminatie willen tegengaan, zouden belang moeten hebben bij betrouwbare gegevens. Als bepaalde groepen oververtegenwoordigd zijn bij specifieke delicten, moet dat onderzocht en besproken kunnen worden. Als die oververtegenwoordiging er niet is, moet dat even duidelijk worden gemaakt.
Een debat waarin afkomst uitsluitend mag worden genoemd wanneer het de gewenste politieke conclusie ondersteunt, is geen serieus debat.
Nieuwsfeiten schreef eerder over de politieke keuzes rond migratie en woningnood. Dat is een andere kwestie dan de vechtpartijen bij Walibi, maar ook daar draait de discussie om de vraag welke gevolgen beleid heeft voor gewone burgers.
Wie kritisch is op het migratiebeleid, hoeft zich niet te laten vertellen dat iedere vraag over integratie ongepast is. Andersom verdient niemand het om verantwoordelijk te worden gehouden voor een vechtpartij uitsluitend omdat hij dezelfde afkomst heeft als een verdachte.
De uitkomst van goed onderzoek kan voor verschillende politieke kampen ongemakkelijk zijn. Dat is geen bezwaar. Daarvoor bestaat journalistiek.
Een toegangsbewijs is geen vrijbrief om het park te terroriseren
Walibi Fright Nights:- Voor Walibi ligt de eerste verantwoordelijkheid dichter bij huis.
Het park moet bezoekers beschermen en duidelijk maken wat er gebeurt met mensen die zich ernstig misdragen. Wanneer iemand doelbewust geweld gebruikt, zou een langdurig toegangsverbod vanzelfsprekend moeten zijn. Bij strafbare feiten moet aangifte worden gedaan en waar schade aantoonbaar op de daders kan worden verhaald, behoort dat serieus te worden overwogen.
Ook is het redelijk dat bezoekers uitleg krijgen wanneer een belangrijk deel van het programma voortijdig wordt beëindigd. Zij hebben immers betaald voor een ervaring die door het gedrag van anderen werd verstoord.
In 2025 ontstond al discussie over compensatie nadat scare zones eerder werden gesloten. Walibi wees er destijds op dat reguliere attracties en spookhuizen wel openbleven.
Juridisch kan dat relevant zijn. Voor een bezoeker die speciaal voor de Halloweenacteurs kwam, zal het een nogal schrale troost zijn geweest.
En nu gebeurt het opnieuw.
Je zou denken dat na twee opeenvolgende jaren met vechtpartijen een grondige evaluatie geen overdreven luxe meer is.
De echte vraag is wie volgend jaar nog durft te vertrouwen op de beloften
Het is gemakkelijk om boos te worden op de beelden uit Walibi. De politiehonden maken indruk en de vechtende groepen leveren precies de fragmenten op die zich razendsnel over sociale media verspreiden.
Moeilijker is om daarna de juiste vragen te blijven stellen.
Waarom waren de veiligheidsmaatregelen onvoldoende? Welke groepen waren bij de incidenten betrokken en wat weten politie en park over hun achtergrond? Zijn er bezoekers die al eerder problemen veroorzaakten? En waarom moeten betalende gasten voor het tweede jaar achter elkaar accepteren dat een deel van het evenement door geweld wordt verstoord?
Daar mogen journalisten stevig op doorvragen. Ook wanneer de antwoorden iets zeggen over integratieproblemen of een straatcultuur waar politici liever met grote voorzichtigheid over spreken.
Wie wegkijkt van aantoonbare problemen, helpt niemand. Wie zonder bewijs een complete bevolkingsgroep aanwijst, evenmin.
Voor de gezinnen die zaterdagavond in Walibi rondliepen, is de discussie voorlopig eenvoudiger. Zij betaalden om bang gemaakt te worden door acteurs.
Die acteurs moesten uiteindelijk zelf in veiligheid worden gebracht.
Misschien is dat wel de pijnlijkste beoordeling die een horror-evenement kan krijgen.
Beelden: Bekijk de gedeelde video op X. De video wordt gedeeld als beeldmateriaal van de ongeregeldheden; de identiteit en achtergrond van de zichtbare personen zijn daarmee niet vastgesteld.
Bronnen: NOS, ongeregeldheden bij Walibi · Omroep Flevoland, politie-inzet op 24 oktober · Omroep Flevoland, vechtpartijen tijdens Fright Nights 2025
