Brazilianen in Nederland krijgen zelden dezelfde media-aandacht
Brazilianen in Nederland vormen een gemeenschap van tienduizenden mensen. Volgens verschillende tellingen en schattingen gaat het om ongeveer 38.000 tot 40.000 mensen met een Braziliaanse achtergrond.
Opvallend genoeg hoor je daar in de media nauwelijks iets over. Geen eindeloze reportages, nationale emotie of televisie-uitzendingen waarin wordt gesuggereerd dat heel Nederland zich achter Brazilië schaart.
Dat is opmerkelijk.
Want als één land wereldwijd sympathie heeft opgebouwd door cultuur, muziek en voetbal, dan is het Brazilië wel. Generaties Nederlanders groeiden op met de magie van Pelé, Romário, Ronaldo en Ronaldinho.
Toch beweert vrijwel niemand op televisie dat heel Nederland achter Brazilië staat.
De mediaframing rond Marokko vertelt een ander verhaal
Zodra Marokko een succesvol toernooi speelt, verandert de toon.
Dan verschijnen reportages over juichende pleinen, feestvierende supporters en een vermeende nationale verbondenheid. Het verhaal dat vervolgens wordt verteld is vaak hetzelfde: Nederland viert mee. Nederland leeft mee. Nederland staat achter Marokko.
Maar wie heeft dat precies besloten?
De gemiddelde Nederlander heeft daar nooit over gestemd. Er bestaat geen nationaal referendum over welk buitenlands elftal collectieve steun verdient.
Toch ontstaat regelmatig de indruk dat steun voor Marokko niet slechts een voorkeur is van een groep Nederlanders, maar een gevoel dat door iedereen gedeeld zou moeten worden.
Dat is geen verslaggeving meer. Dat is framing.
Een journalistieke bubbel is geen afspiegeling van Nederland
Het probleem zit niet bij Marokko.
Het probleem zit bij redacties die hun eigen sociale omgeving verwarren met de samenleving als geheel.
Veel journalisten wonen in dezelfde steden, bewegen zich in dezelfde kringen en delen vaak vergelijkbare politieke opvattingen. Daardoor ontstaat een tunnelvisie. Wat binnen die kring als vanzelfsprekend voelt, wordt gepresenteerd als een nationale werkelijkheid.
De multiculturele feestbeelden worden uitvergroot.
De miljoenen Nederlanders die daar niets mee hebben, verdwijnen uit beeld.
Wie liever voor Nederland, Brazilië, Argentinië of helemaal niemand juicht, bestaat in dat verhaal nauwelijks.
Brazilianen bewijzen dat integratie geen televisiespektakel hoeft te zijn
Brazilianen in Nederland vormen een interessant contrast.
Hun gemeenschap groeit al jaren. Toch domineren zij zelden de politieke discussie. Ze eisen geen collectieve aandacht op, worden niet voortdurend opgevoerd als symbool van een maatschappelijk project en leven hun leven.
Misschien verklaart dat ook waarom er geen romantisch mediaverhaal omheen wordt gebouwd. Rustige integratie levert nu eenmaal minder spectaculaire beelden op dan massale straatfeesten en identiteitsdebatten.
Voor televisiecamera’s is een rel aantrekkelijker dan een rustige werkdag. Dat is een van de oudste wetten van de journalistiek.
De NOS spreekt niet namens Nederland
De kern van de discussie is eenvoudig.
Nederland bestaat uit achttien miljoen individuen.
De NOS, krantenredacties en talkshows mogen uiteraard aandacht besteden aan Marokkaanse supporters. Dat hoort bij hun werk.
Wat zij niet kunnen doen, is namens alle Nederlanders spreken.
Wanneer media suggereren dat “Nederland achter Marokko staat”, beschrijven zij geen feit. Zij beschrijven een gevoel dat leeft binnen een deel van Nederland.
Dat verschil is cruciaal.
Een journalist hoort waar te nemen wat er gebeurt. Niet te bepalen wat mensen zouden moeten voelen.
Waarom dit wantrouwen groeit
Steeds meer Nederlanders herkennen zich niet meer in de manier waarop sommige media maatschappelijke onderwerpen benaderen.
Dat wantrouwen komt niet uit de lucht vallen.
Wanneer media keer op keer dezelfde politieke, culturele en maatschappelijke voorkeuren benadrukken, ontstaat het gevoel dat verslaggeving steeds vaker activisme wordt.
De journalist wordt dan deelnemer.
De verslaggever wordt belangenbehartiger.
En de kijker merkt dat.
Conclusie
Brazilianen in Nederland laten zien dat een grote migrantengroep kan bestaan zonder voortdurend tot nationaal symbool te worden verheven.
Ondertussen blijven sommige media opvallend veel energie steken in het promoten van een verhaal waarin steun voor Marokko wordt gepresenteerd als een breed gedragen Nederlands sentiment.
Dat sentiment bestaat ongetwijfeld binnen bepaalde groepen.
Maar Nederland is groter dan de redactievloer van Hilversum.
Veel Nederlanders bepalen nog altijd zelf voor welk elftal zij juichen. Zonder instructies van televisiepresentatoren, columnisten of programmamakers.
Dat heet vrijheid.
En die vrijheid geldt ook voor mensen die liever naar Brazilië kijken dan naar het zoveelste journalistieke sprookje over een nationale eenheid die vooral in nieuwsredacties lijkt te bestaan.
Bronnen
- NOS Nieuwsuur over Braziliaanse gemeenschap in Nederland
- Migratiecijfers Brazilië en Nederland (AlleCijfers)
Volg ons op Twitter: https://x.com/Nieuwsfeitencom
Bluesky: https://bsky.app/profile/nieuwsfeiten.bsky.social
Luister naar opiniestukken via Florida Radio Rotterdam: https://happy-music-radio.com